Hala Bedi Irratia

Aurreko astean Zaharrak Berri irratsaioan Tibet izan genuen hizpide. Tibeten historiaz hitz egiterakoan ezin bestekoa da budismoaz,  Dalai Lamaz edo Txinako estatuaren paperaz hitz egitea. Herri honetaz apur bat gehiago jakiteko aukera izan genuen Unai Gartziaren bidez.

.

.

.

ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Zaharrak Berrin Jesus Mari Olaizola “Txiliku” elkarrizketatu genuen. Mitologiari buruz hitz egiteko aukera eduki genuen berarekin, berak erakusketa bat antolatu berri du munduko leku ezberdinetako mitologiako piztiei buruz.
ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Aurtengo kurtsoan Zaharrak Berrin kolaborazio berriak ditugu. Kolaborazio horietako bat ekonomia sistemen inguruan arituko da. Historian zehar egon diren sistema ekonomikoak deskribatu eta konparatzeko Iban Zaldua UPV-EHUko irakaslea izango dugu gure artean. Bere lehenengo kolaborazioan kurtso honetan zehar jorratuko dituen sistemak aipatu eta mozkina termino ekonomikoa definitu du.
ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Zaharrak berri irratsaioa ostegunero zuzenean 20:00etatik 21:30etara emititzen da eta igandetan 23:00etatik aurrera.

Zaharrak Berri historia irratsaioan ibilbide kultural-historikoak egiten dizkigu Aintzane Erkiziak, oraingoan Arabatik irten gabe. Egun pasa interesgarria egiteko proposamena duzue:

Non dago: Gesaltza-Añana herria Añanako Koadrilan dago, Arabako mendebaldean, Valdegobia (Gobiaran) bailaran. Herri txikia da, 200 biztanle baino gutxiagokoa baina oso berezia, izan ere herri honetan kokatzen baita Kantabriako Poza de la Sal-eko gatzagarekin batera, Iberiar Penintsula iparraldeko gatzagarik garrantzitsuena.

Añanako gatzagak urte mordo batetan abandonatuta egon dira (60. hamarkadan abandonatu zituzten ia guztiak), eta horren ondorioz hondamendi egoeran zeuden, baina azken urte gutxi hauetan proiektu berri bati ekin diote, eta indusketa arkeologikoak egiteaz gain, gatzaga guzti hauek zaharberritzeko eta berreraikitzeko proiektu bat jarri dute martxan. 5600 bat era daude, eta hoietatik 150ek gutxi gora behera diraute martxan, modu artesanalean gatza sortzen. Noski gaur egungo gatzaren produkzioa sinbolikoa da, gatzaga zaharrak eta beren estruktura zutik mantentzeko bakarrik.

(gehiago…)

Ahaztuak eta Hala Bedi irratiak antolaturiko Zaharrak Berri jardunaldien lehen egunean Haizea eta sustraiak dokumentala proiektatuko da. Ondoren mahai ingurua egongo da Haizea eta sustraiak elkarteko Imanol Urrutiarekin, Xose Humberto Baenaren abokatua den Doris Benegas eta Boltxe kolektiboko Joxeba Izagarekin. Maiatzaren 14an, 18:00etan Floridako Ignacio Aldekoa kultur etxean izango da.

Dokumentalaren egile den Iñaki Agirre hitzaldian ezingo da egon baina berarekin hitz egiteko aukera izan dugu. Pelikularen inguruan hainbat gauza esan dizkigu.

ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Aste honetako Zaharrak Berri irratsaioan Eneko Bidegain idazle eta kazetaria izan genuen gonbidatu gisa. Duela gutxi Iparretarrak erakunde armatuaren historiari buruzko liburua atera zuen argitara. Liburu interesgarria iparraldeko Gatuzain argitaletxeak bultzaturikoa; Iparretarrak, erakunde politiko militar baten historia.

Iparretarrak erakundeak bere lehen ekintza 1973an egin zuen, eta hiru hamarkada inguruan borrokan jardun zuen. Hainbat urtez borroka armatua erabili zuen jomuga ondare materialak zituelarik. Ikuspuntu abertzale eta ezkertiar batetik gizartea eraldatzea zuen helburu, horretarako ildo politikoa eta militarra uztartu zituen. Frantziar estatuaren interesen, turismo interesen eta etxebizitza eta lurren espekulazioaren aurkako borroka aurrera eraman zuten.

Elkarrizketa dugu entzungai,

ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Zaharrak Berri irratsaioan ihauteriei buruz hitz egiteko aukera izan genuen, izan ere Asparrena aldean iaz ihauteri tradizionala berrezkuratu zuten eta antolatzaileetako batekin hitz egiteko aukera izan genuen.

Alberto Oribe izan genuen Hala Bediko irratsaioan eta gerra zibiletik desagertua zegoen ihauteri tradizionala berriro martxan jartzeko eginiko lanak aipatu zizkigun. Herriko aiton amonak elkarrizketatzen egon ziren ihauteriak nolakoak ziren jakiteko, era berean lantalde bat sortu zen berrezkuratzeko lanak abiatzeko.

Agertzen ziren pertsonaiak zeintzuk ziren eta zein papel betetzen zuten ikertu zuten, jantziak nolakoak ziren, egin beharreko antzezpenak… hilabeteetako lanaren ondoren 2007an kalera irten zen ihauteri tradizionala. Aurten urtarrilaren 26an dugu zita, ez ahaztu baserritarrez jantzita agertzea!

ENTZUN:

Audio clip: Adobe Flash Player (version 9 or above) is required to play this audio clip. Download the latest version here. You also need to have JavaScript enabled in your browser.

Irratsaioko kide eta kolaboratzaile den Aintzane Erkizia Zugarramurdiko sorginen museoan egon zen eta honi buruzko erreportai txikia egin digu aste honetako Zaharrak Berrin. Entzuteko parada izan ez zenutenok hemen duzue idatzizko bertsioa.
Zugarramurdiko leizeak sorginen eta sorgin-kontuekin loturiko erreferentziazko lekua da, sinbolo guztiz ezaguna. Bertan ospatzen omen ziren akelarreak, zoritxarrez hain famatu egin zirenak XVII. mende hasieran. Orain Museo bat egin dute, espazio kultural guzti hori ezagutarazi, ulertarazi, baloratu eta zaintzeko. Lezeekin bisita konbinatua egitea gomendatzen dute, eta baita ondoan dagoen errotarekin ere.
Udalak eta Nafarroako Gobernuak egina eta kudeatua da, eta Museo berri honekin memoria historikoa berreskuratzeaz gain, herriari errekurtso turistiko gehio eman nahi zaizkio.
NON: Hospital zahar bat zaharberritu eta errekuperatu dute, bertan Museoa egiteko. Eraikina hiru solairuko harrizko etxe eder bat da, abandonatuta zegoena.
Muntaia museografikoa Catalunyako STOA enpresak egin du.
Ideia: sorginak ez dira sekula esistitu, baina bai ordea sorginengan sinesmen irmoa zuten pertsonak.

(gehiago…)